Saints bretons à découvrir

[CARTE BLANCHE POUR NOEL] Kontadenn Nedeleg (gant Tepod Gwilhmod)

Amzer-lenn / Temps de lecture : 5 min

Comme l’an passé, nous laissons la plume à différents auteurs que nous avons sollicité pour Noël. La seule contrainte qui leur a été donné est que le thème porte sur Noël. Vous trouverez donc des articles, nouvelles et chroniques sur le thème de Noël en breton et/ou en français. Ici, c’est Tepod Gwilhmod qui propose un beau conte en breton.
Skeudenn : Pawny

Gwechall gozh, pell ‘zo, e Kemper e oa un den pinvidik-bras o chom. Noz du-pod gouel Nedeleg e oa er straedoù, un nozvezh e lec’h en em gav en tiez ar familhoù en-dro d’ur pred tomm, o tañva meuzioù lipous da c’hortoz ma vo lakaet ar Mabig Jezuz en e graouig goude oferenn ar Pellgent. Rak dija d’ar poent-hont e oa ar c’hiz e pep ti da sevel ur c’hraouig Nedeleg. Ennañ e vo gwelet bremaik ar Mabig Jezuz, gantañ en e gichen ar Werc’hez Vari, Sant Jozef, an azen hag an ejen o tommañ ar babig gant o fronelloù, ar vêsaerien baour hag o deñved, hag erfin an tri Roue, Melkior, Gaspar ha Baltazar deuet da azeuliñ ar babig-Doue heñchet gant ur steredenn gaer-meurbet staliet a-us d’ar c’hroaouig. D’ar mare-se e oa ar c’hiz dispar ouzhpenn-se da lezel ur plas ouzh taol evit un den paour bennak a veze degemeret evel pa vije Jezuz e-unan.

E ti an den pinvidik ne oa tamm kraouig Nedeleg ebet, na pred ispisial ebet, rak bevañ a rae e-unan, n’en doa war e dro na kar na mignon ebet. Un den skragn ha dizoue e oa. Ne blije ket dezhañ gouel Ginivelezh Jezuz, gouel an tiegezhioù hag ar re baour. «Gouel an dispignoù !» Setu aze petra oa Nedeleg evitañ.

Deuet e oa mare koan gantañ. Oc’h aozañ anezhi e oa, en e gegin : un tammig pred soubenn da zebriñ e-unanig a-raok mont da gousket. A-walc’h e oa dezhañ evel fiskoan Nedeleg rak ken pizh  ma oa ne oa ket gouest ken da dañva ar blijadur da zebriñ zoken.

Ha setu ma klevas unan bennak o skeiñ ouzh e zor.

«Piv ‘ta a zeu ken diwezhat da skeiñ ouzh va dor ? Klaoustre ez eo ur c’hlask-e-voued !» emezañ hegaset, rak ne blije ket dezhañ bezañ direnket. Ne oa ket ar wech kentañ dezhañ da vare Nedeleg. Bep bloaz e c’hoarveze gantañ e gwirionez, pa oar mat ar glaskerien-vara o deus ur chañs bras da gaout digant tud kêr, pinvidik ma oant, un aluzen, ur pred zoken, en nozvezh-mañ benniget e-lec’h m’eo sañset ar c’halonoù en em zigeriñ d’ar re all, d’ar re baour pergen. An aelez en Neñvoù e vez lavaret diwar o fenn emaint o reiñ kalon d’an dud d’ober oberoù mat, o kanañ «Gloar da Zoue e lein an Neñvoù, ha peoc’h war an Douar d’an holl dud a volontez vat !». An holl en noz-mañ a zo kouviet da zigeriñ e galon, an den skragn pinvidik zoken.

Mont a ra da zigeriñ ha petra a welas ? Un den paour a oa aze dirak e zor evel m’en devoa raksoñjet. Met piv bennak a c’hellje bezañ bet a-hent all p’en doa kaset diwar e dro an holl dud, gant aon da rankout ober dezho profitañ eus e beadra.

«Hama, emezañ, petra faot dit, amprevan, koll-e-voued  ? Kae kuit ac’halemañ !»

Ar paour-kaezh ne souzas ket diouzhtu daoust m’edo an den pinvidik o sevel e vrec’h, prest da skeiñ gantañ.

«Ur banne dour a yafe ganin da evañ, ur banneig mar plij ! En anv Doue !» emezañ.

An den pinvidik a nac’has ar banneig dour-se dezhañ. «N’em eus ket amzer d’ober war da dro, dour n’az po ket, kerzh pelloc’h, boued ar groug !» hag a serras prim e zor ouzh he lakaat da stlakal. Hag e prennas an nor, divorc’hed.

Distreiñ a reas da sal ar gegin da aozañ e soubenn. Lakaat a reas da virviñ ur gaoteriad dour er siminal vras, a-us d’an tan. Gortoz a reas ur pennad mat met an dour ne verve ket : lakaat a reas e viz ennañ da welout. A-boan ma oa deuet klouar. Kement-se ne oa ket reizh a soñjas, hogen kalz ne verne dezhañ : keuneud a-walc’h en devoa da lakaat an dour da virviñ, hag e lakaas neuze keuneud sec’h da vagañ e dantad. Un eurvezh goude, ne verve ket muioc’h an dour. Digredus e oa kement-se d’an den pinvidik, ken e kargas e dantad adarre a geuneud, ha se meur a wech diouzh renk. Netra d’ober ! Treiñ a rae da sod ! Kement a geuneud en devoa lakaet ma oa aet ker buan e vern da netra. Ne chomas ket an den pinvidik da dortañ : kregiñ a reas en e vouc’hal hag eñ, egaret-holl, da ziskar e bezhioù arrebeuri, ar re gozh da gentañ, ha goude-se ar re nevez, da vagañ an tan daonet-se na zouje ket tommañ an dour-se, a oa evel strobinellet.

Ne gomprene ket ar pezh a c’hoarveze. Kement-se n’en devoa na penn na lost. Kaer en devoa soñjal, ar gaoteriad dour a chome klouar, ha goude ur pennad, ker buan all ne oa mui netra da zeviñ e ti an den-se. Pep tra a oa aet e tan an oaled. Ne chome gantañ nemet ar skabellig ma oa azezet warnañ, hag eñ da zifroñkañ. «Petra ‘zo c’hoarvezet ganin ? Aet on betek freuzañ ha deviñ va arrebeuri kaer ! Perak ne venn ket d’an dour-se birviñ ?» Gant an darvoud-se en doa kollet e lorc’h a zen pinvidik.

Ha neuze e klevas unan bennak o skeiñ ouzh e zor adarre : daoust d’e soñjoù du ez eas hep klemm an taol-mañ da zibrennañ e zor hag e kejas adarre gant ar paour kaezh den paour a c’houlenne bremaik ur banneig dour da evañ. Teneraet e galon gant hardizhiegezh ar c’hlasker-bara hel lakaas da zont-tre da evañ ur banne dour, hag e roas dezhañ ouzhpenn ur jelkenn vat a vara ur gwiskad mat a amann warni.

An taol-mañ en doa roet an den pinvidik e c’houlenn d’an den paour, a yeas prestik kuit ouzh e drugarekaat. Tra ma kave heñvel a-walc’h dremm ar paour-kaezh den ouzh hini Krist bras ar Chantele en iliz-veur Kemper e klevas an den dour e gaoter o virviñ.

À propos du rédacteur Redaction

Les articles publiés sous le nom "rédaction" proviennent de contributeurs occasionnels dont les noms sont publiés en corps de texte s'ils le souhaitent.

Articles du même auteur

QUIBERON : LA CHAPELLE SAINT-JULIEN VANDALISÉE

Amzer-lenn / Temps de lecture : 1 minLa petite chapelle Saint-Julien, à l’entrée de Quiberon, …

[CARTE BLANCHE POUR NOEL] Rencontre avec Yvonne et Féli au bord de l’Oust (par Don Diego Del Boro)

Amzer-lenn / Temps de lecture : 8 min En descendant vers la rivière, Jacques croisa …

Laisser un commentaire

Votre adresse e-mail ne sera pas publiée. Les champs obligatoires sont indiqués avec *